Οι Βούλγαροι στη Θεσσαλονίκη – μέρος της ιστορίας της Βουλγαρίας και της Ελλάδας

Κείμενο:
Η χορωδία του βουλγαρικού γυμνασίου θηλέων «Άγιος Ευαγγελισμός» στη Θεσσαλονίκη, 1911

Στη Σόφια παρουσιάστηκε το άλμπουμ «Η Θεσσαλονίκη και οι Βούλγαροι – ιστορία, μνήμη και σύγχρονη εποχή», το οποίο είναι μέρος ενός σχεδίου επί του θέματος, υλοποιημένου από το Ινστιτούτο Βαλκανικών Σπουδών της Βουλγαρικής Ακαδημίας Επιστημών (ΒΑΕ) σε συνεργασία με την Κρατική Υπηρεσία Αρχείων και άλλους θεσμούς.

Γιορτή των βουλγαρικών συνδέσμων βιοτεχνών με αφορμή την 11η Μαΐου – Ημέρα των Αγίων Κυρίλλου και Μεθοδίου, 1906Το σχέδιο έχει τρεις βασικούς στόχους. Ο πρώτος είναι να θυμίσει στην κοινωνία την ιστορική βουλγαρική παρουσία στην πόλη της Θεσσαλονίκης, ο δεύτερος είναι να κάνει γνωστή την κοινωνική μνήμη για την πόλη και ο τρίτος - να παρουσιάσει τις σύγχρονες βουλγαρικές πρωτοβουλίες που συνδέονται με αυτήν.

Άνθρωπος δίχως γνώση για την καταγωγή του είναι σαν δέντρο δίχως ρίζα, λέει η υπεύθυνη για το σχέδιο, υφηγήτρια Γιούρα Κωνσταντίνοβα από το Ινστιτούτο Βαλκανικών Σπουδών. Δεν μπορούμε να μην έχουμε μνήμη γι’ αυτό το οποίο έχει συμβεί. Πρέπει να έχουμε θεμέλια, πάνω στα οποία να σταθούμε, στα οποία να στηριχθούμε, που να μας δίνουν νόημα και να μας γενούν συναισθήματα.

Το άλμπουμ αναφέρεται στην εποχή από τις αρχές του 19ου αιώνα ως τις μέρες μας. Η βουλγαρική κοινότητα στη Θεσσαλονίκη ανθούσε μετά την Απελευθέρωση της Βουλγαρίας (1878) όταν η Μακεδονία και η Θράκη, συμπεριλαμβανομένου και η πόλη της Θεσσαλονίκης, έμειναν στα όρια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Στην όμορφη πόλη εγκαταστάθηκαν τότε πολλοί Βούλγαροι από τις γύρω περιοχές που αναζητούσαν ασφάλεια και ευημερία.

Ένας από τους στόχους του σχεδίου είναι να ερευνήσουμε τις βουλγαρικές προσωπικότητες που έπαιζαν ρόλο στα κοινωνικά δρώμενα, λέει η κυρία Κωνσταντίνοβα. Δεν είναι μόνο οι αδερφοί Κύριλλος και Μεθόδιος που μας συνδέουν με τη Θεσσαλονίκη. Υπάρχουν επίσης πολλοί Βούλγαροι που έχουν τελειώσει τα γυμνάσια αρρένων και θηλέων όπως και το Εμπορικό Λύκειο της πόλης.Αυτοί οι άνθρωποι έχουν απογόνους και ένας από τους στόχους μας είναι να δημιουργήσουμε συνθήκες για να συνδεθούν μαζί μας, να διηγηθούν τις ιστορίες που θυμούνται. Ήδη έχουμε δωρεές σε φωτογραφίες, τις οποίες έχουμε ψηφιοποιήσει.

Οι πρώτοι μαθητές στο Αμερικανικό Αγροτικό Σχολείο στη Θεσσαλονίκη, ορφανοί από την Εξέγερση του Ιλίντεν. Καθηγήτριες και μαθητές του γαλλικού κολλεγίου στη Θεσσαλονίκη.Ο πρόεδρος της Κρατικής Υπηρεσίας Αρχείων, υφηγητής διδάκτωρ Μιχαήλ Γκρούεφ, συνεχάρη την ομάδα από συναδέλφους και φίλους που εργάστηκαν για τη δημιουργία του βιβλίου.

Όταν κάποιος ξεφυλλίσει αυτό το άλμπουμ βλέπει πως παρουσιάζεται όχι μόνο η πολιτική ιστορία και οι μάχες για την εθνική συνείδηση, είπε εκείνος. Βλέπει την πολιτιστική, την οικονομική ανάπτυξη των συμπατριωτών μας στη Θεσσαλονίκη. Τα πρώτα έγγραφα είναι από τις αρχές του 18ου αιώνα και οι τελευταίες σελίδες είναι αφιερωμένες στις πρόσφατες συναντήσεις μεταξύ του πρωθυπουργού της Βουλγαρίας, Μπόικο Μπορίσοφ, με τον πρωθυπουργό της Ελλάδας, Αλέξη Τσίπρα.

Ο πίνακας „Ο Κεράτιος Κόλπος στην Κωνσταντινούπολη” του Ντραγκάν Τάπκοφ, ο οποίος τελείωσε τη μέση εκπαίδευσή του στη Θεσσαλονίκη και ζωγραφική στη ΡώμηΗ Πύλη του Βαρδάρη – γκραβούρα του βιβλίου „Ταξίδι στη Μακεδονία”, 1831, του γάλλου επιστήμονα και διπλωμάτη Ε. Μ. Κουζινερί. Στα τέλη του 19ου αιώνα η περιοχή γύρω από την πύλη είναι κατά κύριο λόγο βουλγαρική συνοικία.Στις μνήμες των Βουλγάρων και των Ελλήνων υπάρχουν και όχι τόσο θετικές αναμνήσεις από διαμάχες και συρράξεις, λέει η Ελένα Πέεβα–Νικηφορίδη μια βουλγάρα που ζει σήμερα στη Θεσσαλονίκη. Αλλά αυτή η σελίδα απ’ ό, τι φαίνεται τείνει να μείνει στο παρελθόν.

Μετάφραση: Αγάπη Γιορντανόβα


Φωτογραφίες: Κεντρικά Κρατικά Αρχεία,

Οικογενειακό αρχείο των Τάπκοβι και της Ράγια Ζαΐμοβα,

Οικογενειακό άλμπουμ New York & Thessaloniki, 1994

Περισσότερα στην κατηγορία

Τα ερείπια του ρωμαϊκού λουτρού στο κέντρο του Ντόμπριτς προσελκύουν και πάλι επισκέπτες

Στο κέντρο τ ης πόλης Ντόμπριτς βρίσκεται πολιτιστικό μνημείο, το οποίο αποτελεί μέρος της αρχαίας ιστορίας της περιοχής της Δοβρουτσάς. Γίνεται λόγος για τα ερείπια του κτιρίου ενός πλούσιου ρωμαϊκού λουτρού, που κατά πάσα πιθανότητα..

δημοσίευση: 7/8/18 10:10 AM

Θρακικό ιερό έφερε στο φως η αρχαιολογική σκαπάνη στο νησί του Αγίου Θωμά

Ένα μεγάλο θρακικό ιερό ανακάλυψαν οι αρχαιολόγοι του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου στο νησί του Αγίου Θωμά, κοντά στη Σωζόπολη. Στη δυτική ακτή του νησιού, η ομάδα ανακάλυψε δύο τελετουργικούς λάκκους από την Ύστερη Εποχή του Σιδήρου, αλλά πιθανότατα ο..

δημοσίευση: 6/30/18 10:10 AM
Η ανακήρυξη της Ένωσης της Βουλγαρίας, λιθογραφία, Βιέννη

Το άλμπουμ «Η Βουλγαρία και η Ευρώπη» αποκαλύπτει την αιώνια σχέση μας με τη Γηραιά Ήπειρο

Η Κρατική Υπηρεσία Αρχείων διατηρεί έγγραφα από τον Μεσαίωνα ως τον 20ό αιώνα και μέσα από αυτά ερευνά τη σχέση των Βουλγάρων με την υπόλοιπη Ευρώπη. Τώρα την περίοδο της Βουλγαρικής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ εκδόθηκε το άλμπουμ «Η Βουλγαρία..

δημοσίευση: 6/27/18 11:28 AM