Bon’da geçen Afganistan Uluslararası Konferansında Dışişleri Bakanı Nikolay Mladenov, Bulgaristan’ın Afganistan’daki askeri varlığını 2013 yılında azaltmaya başlayacağı ve 2014 yılı itibari ile ülkede yalnız eğitim alanında çalışan uzmanların kalacağını bildirdi.
Afganistan’daki yabancı güç mevcudiyetinin azalmasından daha geçen yılda Kabil’de düzenlenen geniş katılımlı konferansta 2014 sonrasında yerli güçlere ülkenin güvenliğini tamamı ile kendi ellerine almalarına imkan sağlayacak eylemlerin onaylandığı sırada bahsedilmeye başladı. Toplantıya katılan dünya liderleri, Afganistan’ın yalnız bırakılmayacağı, sağlanan desteğin ise askeri olmaktan çıkarak ulusal ve bölgesel düzeyde imar ve kalkınma programlarına dönüşeceği yönünde teminat verdiler. Bu konferansta Dışişleri Bakanı Mladenov, Bulgaristan’ın İSAF kapsamında üstlendiği yükümlülüğü sürdüreceğini, Afgan ordusunun eğitimine katılımını genişleteceğini ve Avrupa Polis Misyonu EUPOL’e katılmaya devam edeceğini bildirdi.
Dışişleri Bakanının, Bon’da yaptığı açıklamalar, Kabil’de açıklanan niyetlere bundan bir hafta önce Sofya hükümetinin Bulgar askeri kontenjanının aşamalı olarak çekilmesi yönünde onayladığı strateji ile uyum içinde somut bir boyut kazandırdı. Strateji gereği 2014 yılına kadar Bulgaristan, Afganistan’daki kadrosunu 620’den 150 kişiye indirecek. 2012 yılında sadece Herat’taki sağlık ekibi çekilecek, 2013 yılının başında ise Kabil’de görev yapan koruma bölüğü yurda dönecek. Bunun sorumluluktan feragat anlamına gelmediğine, Bulgar askerlerinin en tehlikeli görevi olan Kandahar havaalanı korumasına en son olarak 2014 yılının sonunda son verileceği hususu işaret ediyor. Ondan sonra Bulagristan’ın ülkedeki askeri varlığı, sırf Afgan ulusal güvenlik güçlerinin eğitimi süreci ile kısıtlı olacak.
Afganistan’daki askeri kontenjanın azaltılmasının arkasında sadece NATO’dan mütteffiklerle anlaşma sağlanan siyasi sebeplerin değil, ekonomik krizin sonucu olan sebeplerin de durduğunu itiraf etmek gerekir. Bu bağlamda Bulgaristan’ın İSAF’taki mevcudiyetinin azaltılmasının Savunma Bakanlığının milli silahlı kuvvetleri kadrosunu sayıca azaltma planları ile eşzamanlı olduğu hususu anlamlıdır. 2014 yılının sonuna kadar ordu, 5 700 asker ve 1 300 sivil olmak üzere 7 000 kişi ile azaltılacak.
Durum böyleyken Bulgaristan’ın Afganistan’ın kalkındırılmasına olan katılımının tam olarak ne olacağı sorusu beliriyor.
Avrupa Polis Misyonu EUPOL’a olan katılım büyük ihtimalle korunmaktan öte artacaktır. Bon’da Dışişleri Bakanı Mladenov, misyonun sürdürülmesinden yana çıktı. Afgan kuruluşlarının teşkil edilmesinde desteğe muhtaç olunacağı için Bulgaristan bu sürece en azından Afgan diplomatlarının eğitilmesine ilişkin programını sürdürerek katkı sağlayacak. Ayrıca subayların ve polis görevlilerinin Bulgaristan’ın harp okulları ve polis akademilerinde eğitim görmeye devam edecekler. Ayrıca AB ve NATO’nun bölgedeki inisyatiflerine katılım sureti ile olmak üzere dolaylı katkılar da mümkündür. Eğer şimdiye kadar Bulgaristan’ın Afganistan’daki askeri varlığı, uluslararası askeri misyonda en önemli taahhüdü oluyorduysa ülkenin savaş sonrası kalkındırılmasına olan yükümlülüğü yine o kadar önemli olabilir.
Çeviri : Tanya Blagova
