Milli İstatistik Enstitüsü’nün 2009 yılına ilişkin verileri, kriz esnasında erkeklerin tasarruf yaptığı, kadınların ise harçlarını sürdürdüğünü gösteriyor. Bulgaristan erkekleri televizyon, binek arabası, pahalı kol saatlerinden vazgeçip alışverişini minimuma kadar indirmiştir. Anketten, kriz sırasındaki kemer sıkma uygulamasının bayanlar için geçerli olmadığı belli oluyor.
Kadınların pek tasarruflu olmadığı iyi biliniyor. İstatistik verilerine göre onlar kozmetik ve giyim almaktan hiçbir zaman vazgeçmiyor.Krizden dolayı mağazalarda uygulanan indirimler onlar için çekici kalıyor.Bir blüzün fiyatı 3 kilo domatese eşitken onu nasıl almasınlar ki!
Erkek mi, kadın mı daha fazla harcıyor? sorusuna cevap vermek için birinde kozmetik, diğerinde elektrik ev eşyaları ve elektronik satılan iki mağazaya gidip aile bütçesinin daha fazla kadınlar tarafından tüketildiği yolundaki istatistik iddialarının doğru olup olmadığını kendi gözümüzle görmek istedik.
Sofya’nın büyük MALL’larından birinde yapılan anketin sonuçları çok ilginç:
“Ailenizde kişisel ihtiyaçlarını karşılamada kim daha çok para harcıyor, erkek mi kadın mı?” sorusunu bir Kozmetik mağazasında danışman olarak çalışan Veronika Hristova şöyle yanıtladı:
“Benim harçlarım daha büyük ama bunlar kozmetiğe değil, kitap, eğlence, arkadaşlarımla görüşmek için gidiyor. Kocam buna itiraz ediyor ama bazen kendisi de düzenlediğimiz eğlencelere katılıyor. Kişisel ihtiyaç ve arzularımın karşılanması için yaptığım harcamalar konusunda konsensüse varıyoruz. 22 yıllık evlilikten sonra başka türlü olmuyor.”
Erkekler, eskisi gibi pahalı elektronik satın almaya devam ediyor mu?
Elektrikli ev eşyaları ve elektronik satan bir mağazada salon menicırı olan Svilen Grigorov şu cevabı veriyor:
“Artık daha seyrek satın alıyorlar. Bayanlar daha fazla alışveriş yapıyor ancak ufak tefek ve ucuz elektrikli mutfak eşyaları ve daha az bilgisayar alıyorlar. Erkekler, plazma TV’ları, video kameraları gibi pahalı teknik araçları, dünyaca ünlü şirketlerin müzik setlerini artık seyrek alıyorlar.”
Aynı mağazada kasadar olarak çalışan Gergana Stoimenova da söze karışarak, kriz sırasında kadınların kozmetik ürünleri ve giyim için erkeklere göre aile bütçesinden daha fazla para harcadıkları iddiasına kesinlikle karşı çıkarak şöyle dedi:
“Yok öyle şey! Herkes, ihtiyaçlarını karşılamak için istediğini alıyor. Karılarının ucuz giyim eşyalarından çok daha fazla ve daha pahalı şeyler kendilerine satın alan erkekler de var.”
Laptop satılan standda bulunan çocuk arabalı genç bir aile fiyatlara büyük bir dikkatle bakıyor.
“Ailenizde kim daha fazla para harcıyor? “ sorusunu şöyle yanıtlıyor genç anne:
“Kocam, aile bütçemizden teknik araçlarına daha çok para harcıyor. Son zamanlarda evde tamirat var, buna da para gidiyor.”
MALL’un büyük lobisinde iyi giyinmiş iki genç erkek sohbete dalmış görünüyor. Kriz esnasında aile bütçesindeki dengenin kimin tarafından daha çok bozulduğu sorusuna onlardan beklenmedik bir cevap geliyor:
“Doğrusunu söyleyelim- erkekler daha fazla para harcıyor. Onlar arabalarına, ancak aynı zamanda aileye,çocuklarına da para harcıyor. Ama onların da bazı kaprizleri var...”
Milli İstatistik Kurumu’nun verilerine göre son 10 yılda Bulgar vatandaşının satın alma gücü önemli ölçüde artmıştır.On yıl öncesine kadar yıllık geliriyle sadece üç TV alıcısı alabilirken şimdi 7 taneye sahip olabilir.
Veriler, öte yandan, krizle harçların düşmesinin soframıza pek yansımadığını, daha sağlıklı bir beslenmemizin olduğunu da gösteriyor.İstatistiğe göre ülkemizde ekmek yerine et,sebze ve meyve tüketimi artış göstermiştir.
Çeviri: Neli Dimitrova
