Bashkimi Evropian i rrit subvencionet për Bullgarinë në sfondin e buxhetit të kufizuar për kohezion

Foto: arkiv

Komisioni Evropian prezantoi variantin e vet të buxhetit të BE-së për periudhën 2021-2027. Pas Brexit-it paratë evropiane bëhen më pak dhe në të gjitha sferat parashikohen shkurtime të shpenzimeve. Më të mëdha do të jenë ato në fondet strukturore dhe në bujqësi. Por tendenca nuk e prek Bullgarinë, e cila është ndër pak shtetet, për të cilat Brukseli parashikon më shumë para sesa ishin ato në buxhetin e tanishëm. Bëhet fjalë për buxhetin e politikës së kohezionit dhe për politikën e përbashkët bujqësore. Në të dy programet paratë janë 7% më pak për 2021-2027 d.m.th. 373 mlrd euro. Subvencionet për fermerët do të shënojnë ulje prej rreth 1%.

Në këtë sfond paratë e parashikuara për Bullgarinë rriten 8% deri më 8.9 mlrd. euro, në vend të shumës së deritanishme prej 3.3 miliardëve. Financimi është shtuar edhe për Rumani, Greqi, Qipro, Spanjë, Itali. Shtetet më të prekura nga rregullat e reja janë Polonia, Hungaria, Çekia, Lituania, Estonia dhe Malta. Gjatë periudhës së ardhshme programore ato do të marrin ¼ më pak në krahasim me këtë, të cilën e kanë përdorur deri tani në kuadrin e politikës së kohezionit, tregojnë llogaritë.

Më shumë para – më mirë! A mund të thuhet kjo në rastin me subvencionet e parashikuara për Bullgarinë? Mendimet janë kontradiktore. Pa këto para projektet e mëdha infrastrukturore do të ishin të pamundshme – për shembull për autostradat e ndërtuara ose për rinovimin e infrastrukturës së qyteteve. Pjesa më e madhe e financimit të tyre – 60 % mbulohet nga fondet evropiane. Pjesa tjetër është bashkëfinancimi nga ana e autoriteteve vendore. Duke folur për bashkëfinancim duhet thënë se politika e re e Bashkimit Evropian parashikon pjesëmarrje më të madhe të qeverive kombëtare në projektet e përbashkëta. Kjo do të thotë se buxheti shtetëror bullgar duhet të kërkojë më shumë para për realizimin e këtyre projekteve. Dhe kjo detyrë nuk është e lehtë për shtetin më të varfër evropian, sepse kërkesa për më shumë para vijnë nga të gjitha sferat publike – nga shëndetësia, arsimi, mbrojtja dhe siguria, ndihma sociale etj. Ata që janë skeptikë për sa u përket efekteve pozitive të bashkëfinancimit evropian, përmendin se ai shtrembëron parimin e konkurrencës së lirë dhe se efektet pozitive më në fund nuk janë aq të konsiderueshme. Dhe në të vërtetë mjetet e BE-së për Bullgarinë nuk janë pak dhe nuk tejkalojnë 3% prej Produktit të Brendshëm Bruto. Por duhet të themi gjithashtu se ekonomia bullgare përbën vetëm 0.3% prej ekonomisë së përbashkët evropiane.

Në këtë kontekst mund të përmendim dhe diçka tjetër – pavarësisht nga rritja e tyre nominale, subvencionet evropiane për frymë të popullsisë në Bullgari mbeten ndër më të ulëtat në Evropë. Kështu për secilin bullgar janë parashikuar nga €1248 prej buxhetit të ri të BE-së, kurse secili kroat merr nga €2100. Diferenca është pothuajse e dyfishtë. Dhe kjo është rezultati prej implementimit të politikës së re evropiane sipas së cilës paratë për përafrim nuk do të përcaktohen siç ishte deri tani – në bazë të Produktit të Brendshëm Bruto për frymë të popullsisë. Ndër treguesit e tjerë, prej të cilëve do të varet financimi, janë papunësia ndër të rinjtë, niveli i arsimit, imigracioni mes 2014-ës dhe 2017-ës dhe emetimet e karbonit.

Ka edhe diçka shumë të rëndësishme për Bullgarinë në buxhetin e ri të BE-së. Sofja ka ndër mend të parashtrojë brenda këtij muaji kërkesën e vet për aderim në mekanizmin e këmbimit ERM2 (ai është i njohur si “dhoma e pritjes” e eurozonës). Në Bruksel mendojnë se të gjitha shtetet-kandidate për euro duhet të marrin ndihmë me qëllim që përpjekjet e tyre t’u përgjigjen kritereve për anëtarësi. Për këtë qëllim janë parashikuar €25 mlrd. euro për 7 vjet dhe këto para mund të përdoren nga shtetet, të cilat dëshirojnë të hyjnë në Eurozonë.

Subvencionet evropiane nuk mund t’i “shërojnë” të gjitha “sëmundjet” e ekonomisë bullgare, pavarësisht sa të mëdha do të jenë ato. Por subvencionet evropiane janë të rëndësishme, sepse kanë efekt disiplinues dhe parandalojnë korrupsionin. Mjafton të përmendet metroja moderne e Sofjes, e cila përdoret çdo ditë nga qindra kryeqytetas.

Projektbuxheti i BE-së është pozitiv për Bullgarinë, por duhet pasur parasysh se ai duhet të miratohet  nga Parlamenti Evropian dhe nga Këshilli Evropian. Diskutimet në lidhje me buxhetin e ri do të fillojnë pas disa ditësh në Sofje, e cila tani është në krye të Presidencës së Këshillit të Bashkimit Evropian.

Përgatiti në shqip: Jordanka Ivanova

Më shumë nga rubrika

Brenda disa ditëve Bullgaria fillon bisedime për hyrjen në Unionin Bankar dhe në ERM 2

Përfaqësues zyrtarë bullgarë janë për vizitë në Bankën Qendrore Evropiane dhe në Komisionin Evropian, që të shqyrtojnë procedurat e aderimit dhe grafikun e aderimit të vendit tonë në Unionin Bankar dhe në Mekanizmin e Kursit të Këmbimit /ERM 2/. Ditën..

botuar më 18-06-17 9.35.PD

Duket se po largohet euro-horizonti për Bullgarinë

Këto ditë dolën raportet konvergjente të Komisionit Evropian dhe të Bankës Qendrore Evropiane. Në vendet anëtare të reja, të cilat dëshirojnë të hyjnë në eurozonë, konsiderohet se ato raporte janë me rëndësi të madhe. Është e dukshme se për të hyrë në..

botuar më 18-05-30 2.48.MD
Prodhuesit e trëndafilave nga qyteti Kazanlak bllokuan rrugën për në Stara Zagora dhe i hodhën lulet në asfalt në shenjë proteste kundër çmimit të ulët të prodhimit të tyre.

Para me erë trëndafili

Shpesh një nga gjërat e para, të cilat të huajte mësojnë për Bullgarinë është fakti se ajo është vendi i trëndafilave. Bile kemi një luginë në Bullgari Jugore, e njohur si Lugina e trëndafilave. Në fakt trëndafilat sigurojnë jo vetëm reklamë..

botuar më 18-05-23 2.24.MD