Lazar günü, Çiçek bayramı ve Paskalya yortusu için neşeli şarkılar

Author:
Photo: BGNES

Bulgaristan Radyosu, her ay olmak üzere Bulgaristan’dan farklı müzik tarzlarını oylama hakkını sunuyor. Kura seçimi sonucu oylamaya katılan dinleyiciler arasında farklı müzik tarzlarından 3’er CD hediye edilecek. Oylama turkish@bnr.bg e-mail adresi üzerinden gerçekleşecek. Sonuçlar her ayın 16’sında açıklanacaktır(Bu ay Paskalya bayramına denk gelmesi sebebiyle ayın 18'nde açıklanacak).

Lazarovden (Lazar günü), Tsvetnitsa (çiçek bayramı) ve Paskalya Yortusu Bulgarların bahar takviminde en önemli üç bayramdır. Her biri özel kutlamalar ve gelenekler eşliğinde geçer.Mesela Lazar günü yortusuna “lazaruvane” geleneği damgasını vurur. Evlilik çağına gelen ve “lazarki “ olarak adlandırılan kızlar, sağlık ve şans dileklerini şarkıları ve danslarıyla gönderirler.Tsvetnitsa ise çiçeklerin ve baharın bayramıdır. Kiliselerde kutsanan söğüt dalları, ruhları ve evleri temizlemek amacıyla evlere  götürülür.Paskalya (Velikden) yortusunda ise kırmızı yumurtalar boyanır ve tüm aile sofrada bir araya gelir, Hazreti İsa’nın Dirlişini kutlamak ve refah ve iyilik dileklerini iletmek amacıyla.

Her zaman olduğu gibi, Bulgarların bu söz konusu kutlamalarında müziğe önemli yer ayrılmıştır. Halk, hayatın her anı için şarkı düzmiştir, aynen bu üç yortuda olduğu gibi.Bunun birçok örneği vardır.

“Lazaritsa” şarkısını “Eva” dörtlüsü icra ederken Pirin ve Lazarki şarkıları ilham kaynağı olmuştur.

Fransız bestecisi ve yönetmen Hector Zazou’nun tekrar gözden geçirmesinin ardından bu şarkı daha da etkileyici oldu ve “Eva” dörtlüsü, bu şarkıyı da dahil ederek 2012 yılında “Arkata” albümünü yayınladı.

“Eva” dörtlüsünün müziği, artık 10 yıldır dünya sahnelerini fethediyor. Ki bu topluluk, çağdaş vokal müziğinin en parlak örneğidir. Repertuvarındaki film müziği, farklı etno projeler ve dünyaca ünlü müzisyenlerle gerçekleştirdikleri eserler dünyaya Bulgar folklorunun güzelliğini tanıtan bu olağanüstü kadın ses sanatçılarının başarılarının sadece bir parçasıdır.

Birçok koronun ve vokal topluluğunun repertuvarından ayrılmaz bir parçası haline gelen şaheserlerden bir tanesi de “Pozaspa li Yagodo” şarkısı. Şarkı, çiçek ve bitkilerin günlük hayatını masalsı ve espirili bir şekilde anlatıyor.

Bu şarkı, 1975 yılında kurulan dünyaca ünlü “Trio Bılgarka” tarafından ilk defa seslendirilmiştir. Bu üçlünün üyeleri arasında Yanka Rupkina, Eva Georgiyeva ve Stoyanka Boneva’nın isimleri de dikkat çekiyor.Üç kadın sanatçı, en büyük Bulgar bestecilerin notaladığı şarkıları seslendirirken Kate Bush, Eric Clapton, George Harisson, Jeff Beck vs dünyaca ünlü müzisyenlerle çalışmıştır.

“Pozaspalo li Yagodo” şarkısını, besteci Petar Krumov değerlendirilmiştir ve Bulgaristan Ulusal Radyosu (BNR)’nin arşivinde üçlünün sesinden ve Mihail Marinov’un kemençesi eşlinde korunmaktadır.

Stefan Dragostinov, koro müziği bestecileri arasında yenilikçi olarak bilinir. Kurduğu  “Dragostin folk” topluluğu, şimdiye kadar 700 dakika müziği bir arada toplamayı başaran 11 CD yayınlamıştır, ki bu CD’ler “Bulgar müzik foklorunun antolojisi”, “Zvukovi ikoni na Bılgariya”, başlıklı dev projelerin bir parçasıdır ve “Rofinka”, “Sarakina”, “Galunka”, “Dunavska muzika”, “Lübovna prikazka”, “Koledna zvezda”, “Prituri se planinata”, “Miloyka”, “Slınçova svatba”, “Grozdanka”, “Şinka” müzik albümlerinde yer almıştır. Dünya çapında turneler, farklı müzik forumlarından ödüller, Bulgar folklorundan eşsiz örnekleri  değerlendirip sunmak da, topluluğun kayda değer çabalarından birkaç tanesi.

“Velikden ide” şarkısı, “Dragostin folk” topluluğun  repertuvarından olup  Stefan Dragostinov’un  derlemesidir.

Geçen ayki yarışmanın birincisi Yavorova prolet (Yavorov baharı ) şarkısı oldu.
Kura çekіmі ѕаnuсunda Bulgarіѕtan Uluѕкl Rкdуаѕu (BNR)’nun son prodüksiyon CD’ni Almanya’dan Jan Umlauff, Hindistan’dan Radhakrishna Pillai ve Rusya’dan Aleksandır Ustinoviç kazandılar.


Çeviri: Şevkiye Çakır

Kategorideki diğer yazılar

Charles Aznavour 30 Kasım’da Sofya’da

93 yaşındaki Charles Aznavour, Sidney, Paris, Viyana ve Londra’yı kapsayan dünya turnesi çerçevesinde Sofya’da büyük konser verecek. Fransız chanson’un canlı efsanesi, bu yaşta olmasında rağmen inanılmaz performans sergileyerek devamlı konserler..

Eklenme 17.10.2017 17:26

Saksafoncu Casey Benjamin ve Friday Fiction – eski funk müziğinin genç umudu

Casey Benjamin, en genç Bulgar funk gruplarından birinin kulüp konserine katılmak üzere ülkemize geliyor. Bu yılın Temmuz ayında kolorit Amerikan saksofoncu, vokalist ve multienstrumancı, Robert Glasper Experiment’ın bir parçası olarak A to Jazz..

Eklenme 17.10.2017 14:02

Vlado Tilev müzik aletlerinin ruhunu dinliyor

Yaylı çalgıların ruhuna dokunmak aslında Vlado Tilev’in çocukluk hayali idi. Sanatçı bir ailede büyüdüğünden dolayı kader, onun gelecekte müzisyen olacağını çok önceden belirledi. Fakat Vlado, çellosunda hep birşeyler tamir etmeyi erken yaşta..

Eklenme 12.10.2017 14:01