İkonadan portreye Bulgar Uyanış Devri

Author:
3
Elena’dan Zograf Damaskin- Aziz Luka Meryem Ana ikonasını sunuyor. Nikolay Pavlovç - Kız portresi.

Bulgar Uyanış Devri’nde iki başlıca tarihi eğilim var – Avrupa Rönesansı tarzındaki manevi yükseliş ve Osmanlı İmparatorluğu’nun iktidarına baş kaldıran Bulgar ulusunun ekonomik ve kamusal-siyasi gelişimi.

Elena’dan Zograf Damaskin- Meryem Ana ve Hz. İsa











Yambol’dan Aleksandır Zograf- Aziz Spiridon ve hayat hikayesi

İkona yaratıcıları ve ressamların tablolarında anlatılan Bulgar Uyanış Devri, bugün Sofya’daki Milli Galeri’nin salonlarında görülebiliyor. Osmanlı egemenliği yüzünden yüzyıllar ile geciken Uyanış Devri’nin sanatı, Bulgar halkının 18. ile 19. asırda milli bağımsızlık ve manevi yükseliş mücadelesinde uyanan ruhunu tasvir ediyor.

Stanislav Dospevski- Hz. İsa’nın başı












Zahari Zograf- Bir kız portresi.


Serginin küratörü Doroteya Sokolova, şunları anlatıyor: “Geç kaldığımıza pişman olmamalıyız, çünkü zaman olarak bize yakın bir devir. Böylece onu daha iyi anlayabiliyoruz. Bu devir, kaldırımları, evleri, elbiseleri, insanları, sanatı ve kiliseleri ile çok zariftir. Uyanabilmek, bütün alanlarda yükseliş kaydedebilmek, saygıya değer bir şeydir. Bu yüzden bu dönemi sevmeliyiz ve ona değer vermeliyiz.”

Hristo Stançev- Kadın portresi












Hristo Tsokev- Meryem Ana’nın göğe yükselişi


18. asrın ortalarında Aynoroz’da Tryavna, Bansko ve Samokov’daki ikona ustası aile ekollerinin kurucuları hazırlanmaya başlar. “Zanaatı” öğrendikten sonra edindikleri bilgileri ve tecrübeyi mirasçılarına ve öğrencilerine naklederek, onlarla birlikte kilise ve manastırlarda ikonalar resmederler. Yeni kiliselerin ve eskilerinin yenilenmesi de ikona ressamlarının sayısının artmasına katkı sağlar. Böylece ikona resmetme, büyük bir zanaata dönüşerek, ikona ustaları şaheserler yaratır.

Stanislav Dospevski- Meryem Ana, Zahari Zograf- Az. Trifon ve Petır Dimitrov- Meryem Ana ve Hz. İsaDoroteya Sokolova, “Sergide Tetevenli İonikiy Papa Vitanov, Papa Vitan – genç, Simeon Tsonüv, Samokovlu Hristo Dimitrov ve oğulları Dimitır Zograf ve Zahari Zograf, Stanislav Dospevski gibi neredeyse bütün önemli ikona ustalarını gösteriyoruz. Sergide ayrıca Elena şehrinden dikkate değer ikona ustaları da tanıtılmaktadır.”

Yoanikiy papa Vitanov- Büyük melekler toplantıısı












Tryavna’dan papa Vitan- Meryem Ana ve Hz. İsa


Zengin Bulgarların cömert bağışları sayesinde Teteven ekolünden çıkan ilk ressamlar Avrupa akademilerinde eğitim görür. Aralarında Paris’teki Ecole des beaux-arts’ın burslu öğrencisi İvan Dimitrov da bulunuyor.

Zahari Zograf ve Stanislav Dospevski - Hristiyaniya Zografska portreleri.Doroteya Solkolva şunları da anlatıyor: “İlk olarak Stanislav Dospevski Sankt Petersburg’a ve Nikolay Pavloviç Viyana ve Münih’e gidiyor ve 19. asrın ortalarında geri dönüyorlar. Onlar, önce devrin büyük kişilerini, ardından akrabalarının portrelerini resmediyor. Dimitır Dobroviç ise Roma’da eğitim görüyor ve orada tamamen Batı stilinde çalışıyor. Sergiye Güzel Sanatlar Akademisi’nin kurulmasına büyük katkısı olan Konstantin Veliçkov’u da dahil ettim. Kendisi, Floranca’da güzel sanat alanında eğitim gördü ve ülkemizde genel sanat tarihi alanında ilk çalışma olan “Pisma ot Rim” (Roma’dan mektuplar) eserinin yazarıdır.”

Stanislav Dospevski - Domnika Lambreva portresi. İvan Dimitrov- Çocuk portresi.Ressamlar, milli kahramanımız Vasil Leski’nin protresi de dahil olmak üzere önemli kişilerin portrelerinden oluşan zengin bir galeri miras olarak bırakıyor. Onlar, babalarından devraldıkları yetenek ve gelenekleri Avrupa güzel sanatları ilkeleri ile birleştirerek tarihsel süjeler ve ikonalar resmediyor.

Dimitır Dobroviç - Evgeni Bulgaris portresi. Hristo Tsokev - Mariya Vidinlieva portresi.

Fotoğraflar: Diana Tsankova

Çeviri: Rayna İvanova


Галерия

Kategorideki diğer yazılar

Evinde kurduğu müzede Deliorman geleneklerini koruyor

Deliorman’da yaşayan Bulgar ve Türkler’e ait otantik halk kıyafetleri ve geçen yüzyılın başından kalma günlük hayat nesneleri, Razgrad’ın Kiçenitsa köyünden Gülbiye Osmanova’nın evinde muhafaza ediliyor. Kendi evinde kurduğu üç odalı..

Eklenme 16.01.2019 16:40
Erol Ekiz

Saz ve söz ustası Erol Ekiz

Yaklaşık 50 yıldır ustalıkla işliyor ağaçları; onlardan tekne, göğüs ve sap bir bir ortaya çıkıyor. Telleri de eklenince bu kez parmaklarıyla, sesiyle hem saza hem türkülere hayat veriyor. Bulgaristan'ın türküler diyarı Dulovo'daki Çernik..

Eklenme 15.01.2019 14:35

Yavorov şiir günleri meşalelerle açılacak

2019 yılında takma adı Peyo Yavorov olarak tanıdığımız Bulgar şair Peyo Totev Hacıivanov Kraçolov’un doğumunun 141. yıldönümünü kutluyoruz. Yavorov takma adını şaire 1899 yılında Penço Slaveykov verir. Yavorov'un geride bıraktığı şiir ve yazılar,..

Eklenme 13.01.2019 11:05