Günün Programı

Bulgaristan Ulusal Radyosu © 2022 Tüm hakları saklıdır

Blagovets (Beşaret) Bayramında şarkıalr, ritüeller ve inançlar

{ include file="./partials/authors.html" } БНР Новини
Yazın yılan ısırmasından korunmak için herkesin ateşin üzerinden atlaması bayramın olmazssa olmazıdır.
Photo: www.etar.org

Halk inanışına göre Blagoveştenie bayramında yanınızda nakit para ve balık kılçığı mutlaka bulundurulmalı...Evden aç çıkmamak gerek. Folklor gelenekleri bu günle ilgili farklı rivayetler ve sihirli inançları beraberinde getirmiştir.  Herşeyden önce moralinizin iyi olması lazım. Çünkü 25 Mart’ta guguk kuşu guklamaya başlayınca, bütün yılınız öyle gider.


Folkstudio bölümünde bu bayramın anlamı ve yıllar içindeki kutlamala şekillerini anlatacağız. Balgovets 25 Mart günü kutlanır. Beşaret, müjde anlamına gelen kelime olup, Meryem'e İsa'nın doğumunun melek Cebrail aracılığı ile önceden bildirilmesi hadisesine verilen isimdir. Bu olay "Beşaret-i Meryem" olarak da bilinir. Meryem'in İsa'ya gebe kaldığı farzedilen 25 Mart günü her yıl Hristiyanlarca Beşaret bayramı olarak kutlanır.

СнимкаMeryem Ana bu hayırlı müjdeyi aldığı için, Bulgar halk geleneğinde bayram tamamen ilkbaharla gelen “ güzel müjdeye” odaklanıyor. Doğaya yönelik bu bayramda Bulgarlara göre, Dünyanın Kurtarıcısı İsa Peygamberin müjdesini guguk kuşu getirir. Hristiyanlıkta bu müjde günü 4. asırdan beri biliniyor. Ülkede ateist sistemi getiren sosyalizm döneminde Blagoveştenie günü “Anneler Gününe” dönüştürülüyor. 1989 demokratik değişimler ardından bu gelenek yenilendi. Beşaret bayramı aslında Hristiyanlık öncesi, Pagan dönemlerden geliyor. İlkbaharın astronımik gelişine yakın tarih, farklı ritüeller, yeni başlangıç ve baharı karşılamak adına farklı görenekleri birleştiriyor.

Balgoveştenie her zaman Yüce Perhiz dönemine denk gelir O yüzden sofrada balık olmalı. Folklor bayramında da balık sembolü yer alıyor.Balık kılçığı da bereket ve sağlık olarak niteleniyor.Hatta sofralarına balık alamayan yoksullar bile, bu günde evlerinde “dişlerini kaşımak “ için bir balık kılçığı bulunduruyormuş. Bu günde guguk kuşu duymak da hayra alametmiş.

Hayrırlı müjde veren guguk kuşu, kışın gittiğini, yazın yaklaştığını müjdeler. Bu günde ayılar kış uykusundan uyanır. Yılan sokmalarına karşı ev, ev dolaşılır ve özel ritüeller yapılırmış. Genelde kadın ve çocuklar evleri dolaşıyor. Ellerinde maşalar ve tıkırtı çıkaran kaşık, sopalarla vs kötü ruh ve yılanları kovarmış. “Kaçın yılanlar, kertenkeleler, Blagovets geliyor” türünden sihirli sözler de folklorde bu güne denk geliyor. Bazı evlerde ise, bir kumaş yakarak, yılanları kovma ritüeli yapılırmış. Geleneklere göre, Beşaret bayramı (Blagoveştenie) gününde evler temizlenir, baharın temiz eve girebilsin diye, sebzeler ekilir, lezzetli olmaları için, kızların kulakları delinir küpe takmak için yaralar daha hafif olsun diye. Beşaret bayramında, leykeklerin ve kırlangıçların geldiğine inanılır, guguk kuşu ise ötmeye başlar. İşte bundan dolayı, herkes evden cebinden parayla çıkmalı, guguk kuşu ilk öttüğünde cebinde parayla bulsun ve yıl boyunca cebinin boş kalmasın, diye.

СнимкаEfsanelere göre, çiçek, zambak değil de, folkorda geniş yer ayrılan ve en sevilen çiçek fesleğendir. Fesleğen, güzel kokusundan dolayı beğenilen bir çiçektir. Fesleğenin, İsa çiçeği olduğuna inanılır. Geleneklere göre, Beşaret Bayramında (Blagoveştenie) fesleğen çiçeği ekilir.

Birçok resimde Meryem Ana, mor iplik iğrerken görülür. Mor renk, dünyada gelecek Kurtarıcının rengidir. İşte böyle bir anda melek Cebrail karşısına gelir ve güzel müjdeyi verir.

Blagovets bayramında evden çöpler atılır, gereksiz eşyalar da evden çıkarılır. Hazine avcıları da bu kutsal gecede, dere bulunan yerlerden mavi ışık çıktığına inanır ve hazine avına çıkar. Arıcılar ise kovanlarını açar, balın daha sonra çok lezzetli olmasını diler. Ülkenin bazı yerlerinde küçük kızlar tarlaların üzerine ekmek yuvarlar ki, yazın kır işe kolayca yuvarlanıp, gitsin. Şarkılarda ise en çok guguk kuşu, bahar ve yıl boyu herşeyin hayırlı olmasına yönelik sözler geçer.



Türkçesi: Sevda Dükkancı


Kategorideki diğer yazılar

Primorsko'da "Deniz kıyısında muhabbet" otantik folklor festivali

Kalbinde Bulgar folkloruna sevgisi olan herkes, Primorsko’ya “Deniz kıyısında muhabbet” adında Birinci Otantik Folklor Festivaline  davetlidir. Etkinliğin organizatörlerinden Stoyko Stoykov, ülkenin değişik bölgelerinden en az 100 amatör..

Eklenme 30.05.2021 10:10

Lazarovden – gençlik ve güzelliğin bayramı

Yine Lazarovden geldi. Dini takvimde ölü Lazar’ın bedeninin mucizevi bir şekilde dirilişini simgelerken Hazreti İsa’nın sözleriyle anılır: “Lazar, kalk ve yürü!”. Sembolik olarak bu gün Kurtarıcının Dirilişinin habercisidir. Lazar Cumartesisi, aynı..

Eklenme 24.04.2021 05:10

Sofya bölgesinden nakışlara prehistorik bilgi ve bilgelik özgü

„ Softa bölgesinden ‘svilenik’lerin prehistorik sembolleri’ başlıklı araştırma çok ilginç. Sahibi Yulia Boeva ‘Prof.Panço Vladigerov’ müzik akademisinin mezunu, sanat tarihi doktorudur. Uzun yıllar Bulgaristan Bilimler Akademisi’nin Kültür Araştımaları..

Eklenme 12.03.2021 12:02
Подкасти от БНР