Βουλγαρική Εθνική Ραδιοφωνία © 2020 Όλα τα δικαιώματα διατηρούνται σύμφωνα με τον νόμο

Διαλεγμένο από την Συλλογή του Ράδιο Βουλγαρία

Οι Άγιοι Κύριλλος και Μεθόδιος δεν δημιούργησαν μόνο το αλφάβητο, αλλά και τη σλαβική λόγια γλώσσα και λογοτεχνία

| ανανέωση: 5/24/20 12:04 AM
Σήμερα η Βουλγαρία γιορτάζει την Ημέρα της σλαβικής γραφής και της βουλγαρικής παιδείας και πολιτισμού. "Γιορτή των γραμμάτων" - έτσι συνηθίσαμε να την αποκαλούμε από παιδιά. Είναι η ημέρα κατά την οποία εκφράζουμε τις ευχαριστίες μας στους δημιουργούς της σλαβικής γραφής, τους Άγιους αδελφούς Κύριλλο και Μεθόδιο, τους προστάτες της Ευρώπης.

Αν ο λόγος είναι φως, τότε πράγματι οι δυο Θεσσαλονικείς αδερφοί μας δώρισαν το φως της γνώσης και την ευτυχία να έχουμε δικά μας βιβλία από τον 9ο κιόλας αιώνα. Αυτός είναι ο λόγος που η αγάπη μας γι' αυτούς είναι ζωντανή στην πορεία των αιώνων, που η υποχρέωση των Βούλγαρων θα συνεχίσει να εκφράζεται με το πιο όμορφο τραγούδι το οποίο ακούγεται κάθε χρόνο την ημέρα αυτή - "Προχώρα λαέ αναγεννημένε, προχώρα προς το μέλλον σου λαμπρό…" Ζωντανό είναι και το ενδιαφέρον των ερευνητών επιστημόνων για όλα όσα αφορούν στη ζωή και το έργο του Κύριλλου και του Μεθόδιου.


hristova_shomova_vtext.jpg"Από μικρά παιδιά μαθαίνουμε στο σχολείο ότι ο Κύρριλος και ο Μεθόδιος δημιούργησαν το σλαβικό αλφάβητο και μετέφρασαν τα πιο σημαντικά θρησκευτικά, λειτουργικά βιβλία", λέει στη συνέντευξή της για τη Βουλγαρική Ραδιοφωνία η καθηγήτρια κα Ίσκρα Χρήστοβα-Σόμοβα της έδρας σπουδών του έργου των Κύριλλου και Μεθοδίου του Πανεπιστημίου "Άγιος Κλήμης της Οχρίδας",. "Επίσης εισήγαγαν την τέλεση της λειτουργίας στη σλαβική γλώσσα στην περιοχή της Μεγάλης Μοραβίας, μέρους της σημερινής Ανατολικής Τσεχίας, αλλά το αποστολικό τους έργο απλώθηκε σε ολόκληρο το σλαβικό κόσμο. Ορισμένοι θα μπορούσαν να αμφισβητήσουν τη σημασία της δημιουργίας της πρώτης αλφάβητου, της Γλαγολιτικής, μια και στη συνέχεια αντικαθίσταται από το Κυριλλικό το οποίο χρησιμοποιείται και μέχρι σήμερα. Ακόμα δεν υπάρχει απάντηση για τους λόγους που επέβαλαν την αλλαγή αυτή ούτε για το πότε έγινε. Στην ουσία, στη βάση του κυριλλικού αλφαβήτου βρίσκεται η ελληνική, η οποία έχει προσαρμοστεί στη σλαβική ομιλία με την προσθήκη περισσοτέρων των 10 χαρακτήρων. Πρόκειται για χαρακτήρες χαρακτηριστικούς για τους ήχους της σλαβικής ομιλίας που δεν υπάρχουν στην ελληνική γλώσσα".

"Το πιο σημαντικό, τονίζει η καθ κα Χρήστοβα-Σόμοβα, είναι ότι η σημερινή γραφή δημιουργήθηκε ανάλογη με τη γλαγολιτική και εκφράζει το σλαβικό λόγο. Το έργο των Άγιων αδερφών δεν περιορίζεται με τη δημιουργία της γραφής, μια και δημιούργησαν και τη σλαβική γραμματεία. Την εποχή εκείνη στην Ευρώπη κυριαρχούσαν η ελληνική και λατινική γραμματεία, οι οποίες είχαν μακραίωνη παράδοση. Ο Κύριλλος και ο Μεθόδιος δημιούργησαν την τρίτη γραμματεία, την παλαιά βουλγαρική. Αν και άλλοι σλαβικοί λαοί την ονομάζουν παλαιά σλαβική, εμείς την θεωρούμε παλαιά βουλγαρική για δύο λόγους. Πρώτον για τις φωνητικές ιδιαιτερότητες οι οποίες δείχνουν ότι η γλώσσα εκφράζει τη διάλεκτο των βούλγαρων σλάβων και, δεύτερο, όλα τα γραπτά κείμενα, τα οποία έχουν διατηρηθεί σε αυτή τη γλώσσα, έχουν βουλγαρική προέλευση".

Απόσπασμα για τον άγιο Κύριλλο σε παλαιοβουλγαρικό γλαγολιτικό χειρόγραφο του Codex Assemanianus από τα τέλη του 10ου αιώνα και βίος του αγίου Μεθοδίου, 12-13 αιώνα

Μετά τη δημιουργία της νέας γραφής, οι Άγιοι αδερφοί αρχίζουν να μεταφράζουν τα θεολογικά βιβλία. Σύμφωνα με την κα Χρήστοβα-Σόμοβα, ο Κύριλλος και ο Μεθόδιος όχι μόνο δημιουργούν την αλφάβητο και τη λογοτεχνική γλώσσα, αλλά την πλουτίζουν με χριστιανική ορολογία η οποία εξακολουθεί να χρησιμοποιείται ακόμα και σήμερα. Οι μαθητές τους, τους οποίους δέχτηκε στη Βουλγαρία ο τσάρος Μπορίς ο Α’, δημιουργούν δύο λογοτεχνικές σχολές, στις πόλεις Πρεσλάβα και Οχρίδα, στις οποίες πραγματοποιείται έντονη μεταφραστική και λογοτεχνική δραστηριότητα. Εκεί δημιουργούνται οι βάσεις μιας ισχυρής, για την εποχή, λογοτεχνικής παράδοσης η οποία απλώνεται στη Ρωσία, Σερβία, Ρουμανία και άλλες χώρες.

"Για μας η 24η Μαΐου είναι η πιο μεγάλη ημέρα και εορτή μια και οι Άγιοι αδερφοί Κύριλλος και Μεθόδιος άνοιξαν τους πνευματικούς μας ορίζοντες και χάραξαν το δρόμο της πνευματικής και λογοτεχνικής μας ανάπτυξης", συνεχίζει στη συνέντευξή της η κα Χρήστοβα-Σόμοβα. "Παλιά και κοινά αποδεκτή είναι η αλήθεια ότι ακόμα και οι πιο μεγάλοι λαοί και αυτοκρατορίες μπορούν να χαθούν και να ξεχαστούν αν δεν αφήσουν γραπτά μνημεία. Οι Θράκες είχαν δημιουργήσει μεγάλα βασίλεια αλλά, μια και δεν είχαν γραφή, όλα όσα ξέρουμε γι αυτούς προέρχονται από γραπτές πηγές άλλων πολιτισμών. Εμείς έχουμε όλους τους λόγους να τιμούμε τους Άγιους ισαποστόλους, μια και η Βουλγαρία ήταν και μεγάλη και ισχυρή και αδύνατη και καταπιεσμένη. Οι ηγεμόνες της κέρδιζαν και έχαναν εδάφη, αλλά την "περιοχή", την οποία κέρδισαν για μας οι Κύριλλος και Μεθόδιος, δεν μπορεί να μας την πάρει ποτέ κανείς".

Πράξεις των Αποστόλων, χειρόγραγο από τα τέλη του 15ου αιώνα στη βιβλιοθήκη της Μονής Ζωγράφου και το κατά Ιωάννη Ευαγγέλιον και ένα χειρόγραφο σε κυριλλικό αλφάβητο από το 15ο αιώνα, που ανακαλύφθηκε στη Σλοβακία

Η έδρα σπουδών "Κύριλλος και Μεθόδιος" του Πανεπιστημίου Σόφιας συνεχίζει να αναπτύσσεται και να κάνει όλο και πιο νέες ανακαλύψεις. Η όλο και ευκολότερη πρόσβαση των επιστημόνων στα παλιά και πολύτιμα μνημεία της γραμματείας κάνει πιο αποτελεσματικές τις έρευνές τους. Το ενδιαφέρον για το έργο των Άγιων αδερφών εξακολουθεί να είναι μεγάλο και ζωντανό, τονίζει η καθηγήτρια.

"Οι Βούλγαροι επιστημονικοί ερευνητές της έδρας "Κύριλλος και Μεθόδιος" είναι οι καλύτεροι στον κόσμο στον τομέα της σλαβολογίας", λέει η καθηγήτρια. "Σε επιστημονικά σεμινάρια, μεγάλα διεθνή φόρουμ και διεθνή συμπόσια με θέμα τη σλαβική γλώσσα, οι συζητήσεις γίνονται στα βουλγάρικα. Στην περίοδο των τελευταίων δεκαετιών οι Βούλγαροι επιστήμονες πραγματοποίησαν πολλές επιστημονικές ανακαλύψεις. Μας δίνει χαρά το γεγονός ότι νέοι άνθρωποι έρχονται στην έδρα μας και συνεχίζουν το έργο μας με σοβαρότητα και μεγάλη επιθυμία".

Μετάφραση: Σταύρος Βανιώτης

Περισσότερα στην κατηγορία

Διεθνές Φεστιβάλ Πειραματικής Τέχνης «180 μοίρες»

Το Φεστιβάλ «180 μοίρες» ξεκίνησε στην Σόφια το 2014. Φέτος, από τις 3 Ιουλίου ως την 1 η Αυγούστου, θα διεξαχθεί για 7 η φορά, μα τώρα σε συνθήκες πανδημίας και κρίσης. Διοργανωτής και καλλιτεχνικός διευθυντής του εξαιρετικά ενδιαφέροντος..

δημοσίευση: 7/3/20 2:41 PM

Λογοτεχνικές διαδρομές ακολουθούν τα βήματα διάσημων Βουλγάρων καλλιτεχνών

Το έργο του Ιδρύματος «Διάβασε την Σόφια» παρουσιάζει ιστορίες μέσω ειδικά δημιουργημένων περιπάτων από συγγραφείς και ποιητές, θεωρητικούς και λογοτεχνικούς ιστορικούς. Μέρος του προγράμματος απευθύνεται σε παιδιά. Οικοδεσπότης τους είναι η..

δημοσίευση: 6/28/20 3:30 AM

Η Όπερα της Σόφιας με παραστάσεις στην λίμνη Παντσαρέβο

Στα περίχωρα της Σόφιας, στην όμορφη λίμνη Παντσαρέβο, εγκαινιάζεται υπαίθρια σκηνή στην οποία η Όπερα και το Μπαλέτο της Σόφιας ξεκινούν παραστάσεις, από σήμερα στις 20:00, με πρώτη το μιούζικαλ «Μάμα μία» (Mamma Mia!). Ως τις 2 Αυγούστου το κοινό θα..

δημοσίευση: 6/26/20 5:17 PM