Podcast στα ελληνικά
Βουλγαρική Εθνική Ραδιοφωνία © 2022 Όλα τα δικαιώματα διατηρούνται σύμφωνα με τον νόμο

100 χρόνια από την γέννηση της παραδοσιακής τραγουδίστριας Γιορντάνκα Ηλίεβα

100 χρόνια και από την γέννηση του άντρα της, του διάσημου παίκτη γκάιντας Ηλία Ντιμιτρόβ

Φωτογραφία: αρχείο

Η παραδοσιακή τραγουδίστρια, Γιορντάνκα Ηλίεβα και ο σύζυγός της ο ερμηνευτής γκάιντας, Ηλία Ντιμιτρόβ, είναι πρότυπα της παραδοσιακή βουλγάρικης μουσικής των Θρακών και των Σόπων.

«Το πιο ευχάριστο πράγμα για μένα ήταν να τραγουδάω, έλεγε η τραγουδίστρια. Δούλευα και τραγουδούσα, όλη μέρα , όπου κι αν ήμουν, ότι κι αν έκανα».

Η Γιορντάνκα Ηλίεβα γεννήθηκε στις 22 Αυγούστου 1922 στο χωριό Νεντιάλσκο, κοντά στο Γιάμπολ. Έμαθε να τραγουδά από την μητέρα της, στις γιορτές του χωριού και στις συλλογικές εργασίες. Ήταν σοπράνο και απέδιδε όμορφα τα διακοσμητικά μοτίβα των θρακικών τραγουδιών. Το κοινό πάντα συγκινούνταν όταν την άκουγε. Η Ηλίεβα ήταν μια από τις πρώτες τραγουδίστριες που έκανε ηχογραφήσεις για τις εταιρίες δίσκων «Σιμονάβια», «Ορφέι», «Μικροφόν», με την συνοδεία των συγκροτημάτων του Ράντι Άγγελοβ και του Αχμέντ Μπαμπάκοβ.

Το 1943 μετά από ακρόαση στην ΒΕΡ (τότε Ράδιο Σόφια) ενέκριναν την Γιορντάνκα Ηλίεβα να συμμετάσχει σε ζωντανή εκπομπή ενώ το 1946 έγινε μόνιμος συνεργάτης της εκπομπής «Η ώρα του χωριού». Τότε την συνόδευε το συγκρότημα του Ουγκαρτσίν στο οποίο έπαιζε γκάιντα ο σύζυγός της, Ηλία Ντιμιτρόβ. Αργότερα η Ηλίεβα ήταν μια από 8 τραγουδίστριες, που επιλέγηκαν από 400 υποψήφιες, να γίνουν μέλη του Κρατικού Ανσάμπλ Παραδοσιακών Χορών και Τραγουδιών Σόφιας και συμμετείχε σε σχήματα δωματίου με τα οποία πήγαινε σε περιοδείες.

Μεταξύ των συνεργατών της ήταν ο Τόντορ Τοντορόβ, επί πολλά έτη τεχνικός Διευθυντής του Ανσάμπλ «Φίλιπ Κούτεβ».

«Από όλες τις τραγουδίστριες που γνωρίζω από το Ανσάμπλ η Γιορντάνκα Ηλίεβα ήταν η πιο σεμνή και ήσυχη, λέει εκείνος. Αλλά σαν τραγουδίστρια ήταν πολύ καλή. Με την Βαλκάνα Στογιάνοβα σαν να είχαν παρόμοια μοίρα. Και οι δυο κατάγονται από την περιοχή του Γιάμπολ και τις δυο τις ανακάλυψαν την δεκαετία του ’30 και τις κάλεσαν να ηχογραφήσουν δίσκους. Και τις δυο τις διάλεξαν το ’50 να γίνουν μέλη του Ανσάμπλ και όταν έγιναν έμπειρες τις επέλεξαν να διδάξουν όσα ήξεραν στα νεότερα κορίτσια».

Στις 30 Οκτωβρίου θα κλείσουν και 100 χρόνια από την γέννηση του συζύγου της Γιορντάνκα Ηλίεβα, του ερμηνευτή γκάιντας, Ηλία Ντιμιτρόβ. Οι δυο τους γνωρίστηκαν κατά την συνεργασία τους με το συγκρότημα Ουγκαρτσίν αλλά παντρεύτηκαν όταν άρχισαν να εργάζονται στο Ανσάμπλ «Φίλιπ Κούτεβ».
«Ο Ηλία Ντιμιτρόβ γεννήθηκε στο χωριό Τσεκάντσεβο της Γκόρνα Μάλινα, λέει ο Τόντορ Τοντορόβ. Στα 16 του ήταν ήδη καλός στην γκάιντα και κατείχε τα ρυθμικά μοτίβα των Σόπων. Έχει ηχογραφήσει «Γκράοβσκο χορό», Τσεκάνσκα κόπανιτσα», «Παϊντούσκο χορό», «Σόπσκο χορό» κ.ά. Τα μοτίβα του χρησιμοποιήθηκαν στην παράσταση «Πανηγύρι στην περιοχή της Σόφιας» η οποία έγινε εμβληματική για το Ανσάμπλ. Ο Νιμιτρόβ και η Ηλίεβα έμειναν στο Ανσάμπλ ως την συνταξιοδότησή τους. Η Ηλίεβα ήταν κάπως στην σκιά της Βαλκάνα Στογιάνοβα αλλά ήταν το ίδιο καλή».

Στο Χρυσό Αρχείο της ΒΕΡ φυλάσσονται πάνω από 70 θρακικά τραγούδια της Γιορντάνκα Ηλίεβα, με την συνοδεία της Ορχήστρας Παραδοσιακής Μουσικής της ΒΕΡ και άλλων συγκροτημάτων. Το έργο της Ηλίεβα και του συζύγου της αποτελεί έμπνευση για τους νέους παραδοσιακούς τραγουδιστές.


Επιμέλεια και Μετάφραση: Αγάπη Γιορντανόβα

Περισσότερα στην κατηγορία

«Ήσυχη φωτιά» της Μίλιτσα Μποζίνοβα και του Ορλίν Γκοράνοφ

Ερμηνευτές με μακροχρόνια και επιτυχημένη σταδιοδρομία, η Μίλιτσα Μποζίνοβα (από το φωνητικό συγκρότημα «Τόνικα ΣΒ» και ο Ορλίν Γκοράνοφ για πρώτη φορά κάνουν ντουέτο. Το τραγούδι του ονομάζεται «’Ήσυχη φωτιά» και γράφτηκε ειδικά για τους δύο από τον..

δημοσίευση: 11/29/22 10:05 AM

Ραδιοφωνική πρεμιέρα του Ιγκλίκα - του νέου άλμπουμ του Βλαντιμίρ Καρπάνοφ

Το άλμπουμ Ιγκλίκα συγκεντρώνει εννέα πρωτότυπες συνθέσεις του διάσημου Βούλγαρου σαξοφωνίστα. Καθένα από αυτά είναι σαν ένα κομμάτι από ένα πολύχρωμο μωσαϊκό και αφηγείται προσωπικές εμπειρίες και γεγονότα ζωής που σημάδεψαν την πορεία..

δημοσίευση: 11/28/22 2:51 PM
Μικτή χορωδία της ΒΕΡ

Βουλγάρικα έργα στην επετειακή συναυλία για τα 70 χρόνια από την δημιουργία της Μικτής Χορωδίας της ΒΕΡ

Το 2022 η Μικτή Χορωδία της ΒΕΡ γιορτάζει την 70η σαιζόν της . Σήμερα στην Λέσχη των Αξιωματικών στην Σόφια ηχούν έργα των Απόστολ Νικολάεβ-Στρούμσκι, Στέφαν Μουταφτσίεβ, Γκεόργκι Ποπόβ, Αλεξάνταρ Ράιτσεβ, Σλαβίλ Ντιμιτρόβ, Νικολάι Στόικοβ,..

δημοσίευση: 11/23/22 6:00 PM