Κυκλοφορεί το "Χρονικό της Βουλγαρικής Ορθόδοξης Εκκλησίας"

/ 80 views
Οι αρχιερείς Ιλλαρίων Μακαριοπόλσκι, Αυξέντιος Βέλεσκι και Παΐσιος Πλόβντιφσκι - αρχηγοί στους αγώνες για την ανεξαρτησία της Βουλγαρικής Εκκλησίας. Το μωσαϊκό βρίσκεται στην πρόσοψη του κτιρίου της Ιεράς Συνόδου.
Φωτογραφία: Архив
Το έτος, κατά το οποίο η Βουλγαρική Ορθόδοξη Εκκλησία γιόρτασε τρεις σημαντικές επετείους – τα 1140 χρόνια από την ίδρυσή της, τα 150 χρόνια από την έναρξη του αγώνα για την εκκλησιαστική ανεξαρτησία (το γεγονός αυτό έμεινε στην ιστορία με την ονομασία το "Βουλγαρικό Πάσχα") και τα 140 χρόνια από την ίδρυση της Βουλγαρικής Εξαρχίας, εκδόθηκε ο πρώτος τόμος του έργου "Χρονικό της Βουλγαρικής Ορθόδοξης Εκκλησίας - Ιστορία και Πρόσωπα".

Το βιβλίο, εκτός από το απαραίτητο ιστορικό μέρος, το οποίο αφηγείται για την εμφάνιση και την πορεία της Ορθόδοξης Εκκλησίας στη Βουλγαρία, από τον 9ο αιώνα μέχρι σήμερα, παρουσιάζει επίσης και την ιεραρχία της – τον Προκαθήμενο (Πατριάρχη), τους Μητροπολίτες και τους Επισκόπους της. Το ιστορικό μέρος του βιβλίου είναι έργο ενός από τους πιο δημοφιλείς Βούλγαρους ιστορικούς, που είναι συνάμα και θεολόγος, του καθηγητή Γκεόργκι Μπακάλοφ.

Η έκδοση είναι πολυτελής, με περισσότερες από 3000 έγχρωμες εικονογραφήσεις που παρουσιάζουν ναούς, μοναστήρια, σημαντικές προσωπικότητες της Εκκλησίας, μινιατούρες, έργα τέχνης, λειτουργικά αντικείμενα και άλλα, πολλά από τα οποία δημοσιεύονται για πρώτη φορά. Το κείμενο είναι δίγλωσσο (βουλγαρικά και αγγλικά). Αυτό το αλμανάκ της Εκκλησίας μας παρουσιάστηκε πρόσφατα και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις Βρυξέλλες.

Η μίτρα που φορούσαν οι αρχιεπίσκοποι Αχρίδας από τα τέλη του 17ου αιώνα
"Για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα η ταυτότητα των Βουλγάρων ήταν η Ορθοδοξία", είπε σε συνέντευξη για τη Βουλγαρική Ραδιοφωνία ο καθ. Γκεόργκι Μπακάλοφ. "Ήταν αυτονόητο ότι η Ορθόδοξη Εκκλησία της Βουλγαρίας, η οποία ιδρύθηκε το 870, μέχρι και σήμερα αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της ταυτότητας του λαού μας. Με την έννοια αυτή, οι Βούλγαροι, ακόμη στο πρόσφατο παρελθόν, πίστευαν ότι μπορεί να είναι Βούλγαρος μόνο όποιος είναι Ορθόδοξος. Αυτό το κράμα, της εθνικής ταυτότητας και της μίας πίστης, είναι πολύ χαρακτηριστικό της περιοχής μας και για το γεγονός ότι επί σχεδόν 500 χρόνια τα βαλκανικά έθνη διοικήθηκαν από ένα ξένο στρατιωτικό-πολιτικό και διοικητικό σύστημα, την Οθωμανική Αυτοκρατορία δηλαδή, με ξένη θρησκεία και πολύ διαφορετικό πολιτισμό. Η συνείδηση των Βουλγάρων οικοδομείται μέσω της Ορθοδοξίας. Στην βάση της βρίσκουμε και τις ιδέες της για το κράτος και το γεγονός ότι η Εκκλησία της Βουλγαρίας ήταν πάντοτε στενά συνδεδεμένη με το κράτος. Όταν μιλάμε, για παράδειγμα, για την άνοδο του μεσαιωνικού βουλγαρικού κράτους επί των βασιλιάδων Μπορίς, Συμεών και Πέτρου, δηλαδή κατά το Χρυσό αιώνα μας, πρέπει να γνωρίζουμε ότι είναι χρυσός και από την άποψη της Εκκλησίας. Οι λόγιοι της εποχής εκείνης, οι δημιουργοί του πολιτισμού μας, είναι άνθρωποι της Εκκλησίας. Αυτό καθιστά την παρουσία και τη θέση της Εκκλησίας στην ιστορία μας έναν αμετάκλητο κανόνα. Αργότερα, όταν τα εδάφη μας κατακτήθηκαν από τους Βυζαντινούς, το 1018, ο αυτοκράτορας Βασίλειος ο Β’ διατήρησε την αυτονομία της Βουλγαρικής Εκκλησίας και με την έννοια αυτή οι Βούλγαροι επέζησαν σχεδόν 165 χρόνια υπό την βυζαντινή κυριαρχία πολύ πιο εύκολα από ό, τι αργότερα, όταν ήλθε η δεύτερη καταστροφή με την πτώση της Βουλγαρίας στους Οθωμανούς, που κατέστρεψαν και την ανεξαρτησία της Εκκλησίας".

Ο άγιος βασιλιάς Μπορίς οικοδομεί εκκλησία, τοιχογραφία στον ναό του Αγίου Αλεξάνδρου Νέβσκι
"Οι υπέρμαχοι της Βουλγαρικής Αναγέννησης έθεσαν τρεις βασικούς στόχους: εθνική παιδεία και φωτισμό, ανεξάρτητη Εκκλησία και πολιτική απελευθέρωση", δηλώνει ο καθ. Μπακάλοφ. "Από αυτούς τους τρεις στόχους δύο έγιναν πραγματικότητα. Δημιουργήσαμε εκπαιδευτικό σύστημα, σχολεία, κέντρα πολιτισμού, βιβλιοθήκες, θεατρικούς θιάσους και έργα κλπ. Δημιουργήσαμε και την Βουλγαρική Εξαρχία ως μια αυτόνομη Εκκλησία. Μόνο που δεν μπορέσαμε να πετύχουμε την πολιτική ανεξαρτησία με τις δικές μας δυνάμεις. Οι πρόγονοί μας πίστευαν ότι χωρίς μια ανεξάρτητη Εκκλησία η χώρα δεν μπορεί να ευημερεί στο μέλλον. Στην ιστορία μας συνέχεια είμαστε αντιμέτωποι με αυτό το φαινόμενο – η Εκκλησία να είναι κοντά στο λαό της".



Η εκκλησία της Αγίας Σοφίας που οικοδομήθηκε κατά την περίοδο του βασιλιά Μπορίς Α'

Τον πρόλογο του έργου "Χρονικό της Βουλγαρικής Ορθόδοξης Εκκλησίας" είναι γραμμένο από τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο. Ο καθ. Μπακάλοφ εξηγεί τη σημασία του γεγονότος: "Για πολλά χρόνια – από το 1872 μέχρι το 1945 – το Οικουμενικό Πατριαρχείο, το οποίο είναι η Μητέρα Εκκλησία, έχει κηρύξει την εθνική ιεραρχία μας σχισματική. Μόνο μετά την άρση του σχίσματος η Εκκλησία μας μπόρεσε να αποκαταστήσει την λειτουργική κοινωνία της με τις υπόλοιπες, αδελφικές, Ορθόδοξες Εκκλησίες και έτσι το 1953, αποκαταστάθηκε η πατριαρχική αξία της. Το γεγονός ότι ο Οικουμενικός Πατριάρχης δέχθηκε να προλογίσει μια τέτοια εισαγωγή, αποτελεί σαφέστατη ένδειξη ότι οι σχέσεις μεταξύ της Μητέρας Εκκλησίας και της Εκκλησίας μας είναι πάρα πολύ καλές. Είμαστε μέλη της μεγάλης Ορθόδοξης οικογένειας και αυτό είναι το μήνυμα αυτού του προλόγου".



Η επιστολή του Οικουμενικού πατριάρχη Βανιαμίν από το 1945, με την οποία άρει το σχίσμα της Βουλγαρικής Εκκλησίας από το 1872

Συντάκτης του "Χρονικού της Βουλγαρικής Ορθόδοξης Εκκλησίας" είναι ο εκκλησιαστικός ερευνητής Μπορίς Τσάτσοφ: "Μου χρειάστηκαν τέσσερα χρόνια για να συγκεντρώσω τα στοιχεία", λέει ο ίδιος, "αλλά και πολλά άλλα πρόσωπα συνέβαλαν για την έκδοση – σχεδόν όλες οι Μητροπόλεις της χώρας, σχεδόν κάθε Μητρόπολη παραχώρησε αυτά τα οποία είχε ως αντικείμενα, στοιχεία, φωτογραφίες. Το 90% των φωτογραφιών και των αντικειμένων δημοσιεύεται για πρώτη φορά. Δεν είναι μουσειακά εκθέματα, δεν χρησιμοποιούνται επειδή είναι παλιά και φθαρμένα. Χρειάστηκαν χρόνια για να τα μαζέψουμε, αλλά η ομάδα που ετοίμασε το βιβλίο είναι αρκετά μεγάλη. Πρόκειται για τεράστια δουλειά που δεν μπορεί να την κάνει μόνο ένας".






Ο αρχιερατικός σακός του πατριάρχη Κύριλλος

Ο Μπορίς Τσάτσοφ έχει αγγίξει χιλιάδες αντικείμενα ιστορικής αξίας, αλλά να σε τι έχει ιδιαίτερο σεβασμό: "Για τους περισσότερους ίσως να είναι ενδιαφέρον ότι για πρώτη φορά δημοσιεύεται ο Τόμος που εκδώθηκε από το Οικουμενικό Πατριαρχείο το 1945, για την κατάργηση του βουλγαρικού σχίσματος του 1872, λέει ο Μπορίς Τσάτσοφ. Με το έγγραφο αυτό γίνεται η επίσημη αναγνώριση της Εκκλησίας μας ως αυτοκέφαλης. Τώρα θυμάμαι και ένα εγκόλπιο του Εξάρχου Βουλγαρίας, Ιωσήφ του Α’. Να σκεφθείτε μόνο ότι αυτός ο μεγάλος άνδρας το φορούσε στο στήθος του και εγώ τώρα μπορώ να το αγγίξω. Μετά το θάνατό του το κληρονόμησε το Μουσείο Εκκλησιαστικής Ιστορίας".




Εγκόλπιο που φορούσε ο έξαρχος Ιωσήφ Α'

Το "Χρονικό της Βουλγαρικής Ορθόδοξης Εκκλησίας" προς το παρόν θα εκδοθεί σε δύο τόμους. Η ιδέα ήταν στον πρώτο τόμο – "Ιστορία και Πρόσωπα", να συγκεντρωθούν έργα τέχνης, κειμήλια αξίας, καθώς και βιογραφίες όλων των ανώτερων κληρικών της Εκκλησίας μας, από τα μέσα του 19ου αιώνα μέχρι σήμερα. Ο δεύτερος τόμος θα περιλαμβάνει όλες τις εκκλησιαστικές και κοινωνικές εκδηλώσεις – γεγονότα που σχετίζονται με τη βασιλική οικογένεια, την κρατική εξουσία, τον πολιτισμό. Ο δεύτερος τόμος θα είναι και ακόμα πιο πλούσια εικονογραφημένος, με πολλά έγγραφα.

Μετάφραση: Αλεξέι Σταμπολώβ

print Εκτύπωση