Kisha Ortodokse Bullgare feston sot, më 27 dhjetor, kujtimin e Shën Stefanit, martiri i parë i krishterë. Në troparin i cili interpretohet për nder të Shën Stefanit, thuhet:
“Ti ke bërë vepra të mira, martir i mirë i Krishtit dhe i apostujve, dhe ke qortuar ligësinë e torturuesve, i vrarë me gurë nga duart e të pabesit, ke pranuar kurorë nga dora e djathtë e Atij që Qëndron Lartë dhe iku duke i thirrur Zotit: O Zot, mos e respekto këtë mëkat të tyre”.
Siç është shënuar në jetëshkrimin e Shenjtorit, Stefani ishte i zellshëm në shërbim, një model mirësie dhe durimi. Ai ishte ndër shtatë dhjakët e parë të shuguruar nga apostujt e parë. Në ngjashmëri të Krishtit dhe të nxënësve të tij, Shën Stefani ka mundur të bëjë çudira duke i vënë duart e tij mbi të sëmurët dhe ata janë shëruar. Ai ishte ndër ndjekësit më të zellshëm të doktrinës dhe me fjalët dhe veprat e tij konvertoi gjithnjë e më shumë njerëz në krishterim.
Udhëheqësit hebrenj vendosën ta parandalojnë këtë. Ata bënë shpifje për Stefanin, e vendosën turmën e njerëzve kundër tij dhe e thirrën në gjyq. Në mbrojtje të fesë ai hyri në një polemikë me të parët, duke i akuzuar për vrasjen e Shpëtimtarit. Të inatosur nga fjalët e tij, ata e nxorën jashtë qytetit, ku e vranë me gurë. Gjatë gjithë kohës arkidhjaku lutej që Krishti të merrte shpirtin e tij. Kjo ka rastisur gjatë vitit 37 nga kalendari i ri. Mes më të ashpërve në turmë ka qenë një djalë me emrin Savel, i cili më vonë pranoi krishterimin dhe u bë një predikues i zellshëm - Apostull Pali.
Sipas legjendës Nëna e Zotit dhe Gjon Teologu u lutën për Stefanin, duke parë nga larg martirizimin e tij. Duke vdekur, shenjtori i është drejtuar Zotit t’i falë armiqtë e tij.
Në gjuhën greke Stefan do të thotë “kurorë”. Ekziston mendimi se emri i shenjtorit është një përkthim i emrit Kelil (kelila - kurorë) nga aramenishtja. Sipas legjendës, gjatë zbulimit të relikteve të shenjtorit, në varr është gjendur një pllakë, në të cilën është shkruar emri Kelil, gjë e cila i detyron shumicën e studiuesve të mendojnë se ky është emri i lindjes së shenjtorit.
Shën Stefani është patron i kishave të shumta bullgare, mes të cilave është dhe Kisha e Hekurt “Shën Stefani” në Stamboll.
Në traditën popullore në ditën e Shën Stefanit nuk ka rituale speciale, të paktën në punimet e etnografëve të parë bullgarë, të cilët dhe sot shërbejnë si një pikënisje në studimet mbi sistemin tonë festiv. Pavarësisht nga kjo, dita e Shën Stefanit pritetme një tavolinë festive, të detyrueshme për ata të cilët festojnë ditën emrit.
U urojmë të gjithëve një festë të ndritshme dhe të bekuar!
Përpiloi: Allbena Bezovska
Përgatiti në shqip: Nataniela Vasileva
Pothuajse njëqind eksponate nga Muzeu Historik “Iskra” ("Shkëndija") në qytetin e Kazanllëkut (Bullgaria Qendrore) do të shfaqen në një ekspozitë botërore të artefakteve të thesareve trake në Muzeun “Paul Getty” në Los Anxhelos në fund të vitit,..
Petriç ndodhet në rrëzë të dy prej maleve më të bukura dhe ende të paprekura nga turizmi - Ograzhden dhe Bellasica. Zona përreth qytetit jugperëndimor ka qenë e banuar që nga kohërat e lashta, siç dëshmohet nga një sërë gjetjesh..
Januarius A. McGahan lindi 180 vjet më parë më 12 qershor. Me këtë rast, Muzeu Historik Rajonal në Plovdiv po shfaq një ekspozitë për jetën e gazetarit të guximshëm amerikan. Reportazhet e tij të quajtura "Letra nga ferri" në gazetën londineze..
Arkeologët bullgarë vazhdojnë studimin e nimfeumit të lashtë (vend i shenjtë i nimfave), zbuluar në kompleksin "Aquae Calidae" pranë Burgasit. Nimfeu..